Komisja Wychowania Katolickiego

Biuro Programowania Katechezy

 

 

Bieżące informacje

 

 

Dyżury Biura Programowania Katechezy w III kwartale 2012 roku:

 

- 12 VII 2012 (czwartek) - godz. 14.00-16.00

 

- 16 VII 2012 (poniedziałek) - godz. 14.00-16.00

- 23 VII 2012 (poniedziałek) - godz. 14.00-16.00

- 27 VIII 2012 (poniedziałek) - godz. 14.00-16.00

- 10 IX 2012 (poniedziałek) - godz. 14.00-16.00

- 17 IX 2012 (poniedziałek) - godz. 9.00-11.00

 

- 28 IX 2012 (piątek) - godz. 14.00-16.00

 

 

Posiedzenie Komisji Wychowania Katolickiego:

22 X 2012, godz. 11:00, Warszawa

 

 

 

 

 

 

 

Oświadczenie Komisji Wychowania Katolickiego KEP - Wrocław 30 maja 2012 r.

 

W dniu 30 maja 2012 r. odbyło się we Wrocławiu posiedzenie Komisji Wychowania Katolickiego Konferencji Episkopatu Polski, któremu przewodniczył bp Marek Mendyk.

1.    Tematem posiedzenia była sprawa ujednolicenia praktyki przygotowania do I Komunii św. i do sakramentu bierzmowania w diecezjach polskich oraz tematyka II Tygodnia Wychowania, który odbędzie się w dniach 16 – 22 września br. pod hasłem: Wychowywać, ale jak?

2.    Komisja odniosła się do nowego rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej z dnia 7 lutego 2012 r. w sprawie ramowych planów nauczania w szkołach publicznych i podtrzymała stanowisko, że konieczne jest wyraźne przywrócenie zapisu sytuującego religię/etykę w ramowym planie nauczania.

3.    W związku z pojawiającymi się w niektórych placówkach oświatowych żądaniem dyrekcji, by programy nauczania religii podlegały procedurze opiniowania na poziomie szkół, Komisja przypomina wyraźny zapis § 4. Rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej z dnia 14 kwietnia 1992 r. w sprawie warunków i sposobu organizowania nauki religii w publicznych przedszkolach i szkołach, że nauczanie religii odbywa się na podstawie programów opracowanych i zatwierdzonych przez właściwe władze kościołów i innych związków wyznaniowych i przedstawionych Ministrowi Edukacji Narodowej do wiadomości. Te same zasady stosuje się wobec podręczników do nauczania religii. Dlatego też katecheci mogą korzystać z programów i podręczników wskazanych przez miejscowe diecezje, a domaganie się jakichkolwiek opinii na temat programów i podręczników jest bezzasadne.

4.     Komisja odniosła się do trwającej od kilku tygodni w mediach dyskusji na temat wieku przystępowania do I Spowiedzi i Komunii św. Przypomniała stanowisko Kościoła wyrażone w KPK oraz wielu dokumentach posoborowych, że I Komunię św. poprzedza I Spowiedź wraz z rozgrzeszeniem.

 

 

Komunikat Komisji Wychowania Katolickiego z 14 III 2012 roku:

 

1. Sprawa Pierwszej Komunii św.

W związku z uchwaloną przez Parlament nowelizacją ustawy oświatowej, która zakłada przesunięcie obowiązku szkolnego 6-latków z roku 2012 na 2014, Komisja Wychowania Katolickiego w porozumieniu z Radą Stałą KEP podjęła decyzję, aby zachować wcześniej praktykowany termin Pierwszej Komunii św., do której dzieci przystępują w wieku 9 lat, a także zasadę, że dzieci uczęszczające do tego samego oddziału klasowego przyjmują Pierwszą Komunię św. w tym samym roku niezależnie od wieku.

W szczególności:

a) dzieci, które rozpoczęły naukę w szkole w wieku 7 lat, realizują program dwuletni katechezy szkolnej oraz parafialnej i dla nich Pierwsza Komunia św. powinna być w klasie II,

b) dzieci, które rozpoczęły naukę w wieku 6 lat, realizują trzyletni program przygotowania i przystępują do Pierwszej Komunii św. w klasie III,

c) w klasach mieszanych, czyli tych, do których uczęszczają dzieci rozpoczynające naukę w wieku 6 i 7 lat, należy przyjąć zasadę, że do Pierwszej Komunii św. dzieci przystąpią w klasie II. Uwzględniając jednak sytuację religijno-moralną rodzin, warto rozważyć w diecezjach propozycję przystępowania dzieci do Pierwszej Komunii św. w klasie III.

2. Program nauczania religii i podręczniki katechetyczne

W tych diecezjach, w których aktualnie realizowany jest program oraz stosowane są podręczniki w oparciu o dotychczasową Podstawę Programową (z roku 2001), znowelizowana Podstawa Programowa z 2011 roku i opracowane w oparciu o nią nowe podręczniki do klas I-III szkoły podstawowej, wchodzą sukcesywnie od roku szkolnego 2012/13. Poniższe regulacje odnoszą się do dzieci, które w roku 2012/13 rozpoczynają naukę w klasie I.

W szczególności:

a) w szkołach, w których nie ma klas złożonych wyłącznie z dzieci rozpoczynających naukę w wieku 6 lat, czyli wszystkie dzieci idą do Pierwszej Komunii św. w klasie II, korzysta się z podręczników dotychczasowych aż do czasu objęcia obowiązkiem szkolnym dzieci

6-letnich. W klasie I można też używać podręczników zgodnych z nowym programem,

b) w oddziałach klasowych złożonych z dzieci rozpoczynających naukę w wieku 6 lat, które idą do Pierwszej Komunii św. w klasie III, od roku szkolnego 2012/13 powinno się wprowadzać sukcesywnie podręczniki do nowego programu,

c) w klasach zerowych, złożonych z dzieci, które rozpoczną naukę szkolną w wieku 6 lat, stosuje się nowe podręczniki, w pozostałych korzysta się z dotychczasowych.

Od roku szkolnego 2012/2013 należy również sukcesywnie wprowadzać nowy program i nowe podręczniki dla klas IV-VI szkoły podstawowej, dla gimnazjum i szkół ponadgimnazjalnych. Jednocześnie nie ulega zmianie ogólna zasada, według której zestaw podręczników dla danej diecezji ustala się na poziomie diecezji, zawierający materiały diecezjalne i ogólnopolskie.

 

Zmiany dyżurów Biura Programowania Katechezy w II kwartale 2012 roku:
- 2 IV 2012 (poniedziałek) - dyżur odwołany

- 9 IV 2012 (poniedziałek) - dyżur odwołany

- 30 IV 2012 (poniedziałek) - dyżur odwołany

- 28 V 2012 (poniedziałek) - dyżur odwołany

- 18 VI 2012 (poniedziałek) - dyżur odwołany

 

 

 

Posiedzenie Komisji Wychowania Katolickiego:

30 V 2012, godz. 13:00, Wrocław

 

 

 

 

 

 

UCHWAŁAKOMISJI WYCHOWANIA KATOLICKIEGO KONFERENCJI EPISKOPATU POLSKI

z dnia 9 czerwca 2010 roku

w sprawie obowiązywania „Podstawy programowej katechezy Kościoła katolickiego w Polsce”

 

§1.

1.        „Podstawa programowa katechezy Kościoła katolickiego w Polsce” z dnia 8 marca 2010 roku obowiązuje w tych placówkach, w których stosuje się programy i podręczniki zatwierdzone na jej podstawie.

2.        W sytuacji korzystania z dotychczasowych programów i podręczników, stosuje się „Podstawę programową katechezy Kościoła katolickiego w Polsce” z dnia 21 czerwca 2001 roku.

 

§ 2.

1.        „Program nauczania religii” z dnia 9 czerwca 2010 roku obowiązuje od dnia 1 września 2011 roku, pod warunkiem stosowania podręczników zatwierdzonych w oparciu o ten program.

2.        Przepisy ust. 1 stosuje się też do pozostałych programów nauczania religii, zgodnych z „Podstawą programową katechezy Kościoła katolickiego w Polsce” z dnia 8 marca 2010 roku.

3.        Programy i podręczniki zgodne z „Podstawą programową katechezy Kościoła katolickiego w Polsce” z dnia 21 czerwca 2001 roku mogą znajdować się w użytku szkolnym do dnia 31 sierpnia 2016 roku.

 

§ 3.

Uchwała w chodzi w życie z dniem podjęcia.

 

 

________________________________________________________________________________

 

 

W dniu 8 marca 2010 roku zakończyła się druga kadencja Ks. Abpa Kazimierza Nycza na stanowisku Przewodniczącego Komisji Wychowania Katolickiego Konferencji Episkopatu Polski. W tym dniu Konferencja Episkopatu Polski podjęła dwie ważne uchwały, odnoszące się do katechezy:

- zatwierdziła znowelizowany tekst "Podstawy programowej katechezy Kościoła katolickiego w Polsce",

-         powołała na stanowisko Przewodniczącego Komisji Wychowania Katolickiego Ks. Bpa Marka Mendyka, biskupa pomocniczego diecezji legnickiej.

 

 

Informacja na temat przewidywanych zmian w programach i podręcznikach katechetycznych

W ostatnich miesiącach w polskiej oświacie zostało dokonanych kilka istotnych zmian. Chodzi nie tylko o obniżenie wieku, w którym ma zacząć się realizacja obowiązku szkolnego, o czym szeroko informowały media, ale również o wprowadzenie nowej Podstawy programowej kształcenia ogólnego. Dokument ten został zmieniony i koncepcyjne, i treściowo. W starej Podstawie programowej  w ramach każdego przedmiotu wyszczególniano cele, zadania szkoły, treści i osiągnięcia ucznia; w nowej – cele i treści przedstawione są w języku wymagań ucznia. Chodzi bowiem o to, by opisać, jaką wiedzę uczeń powinien przyswoić i jakie umiejętności posiąść. Jeśli chodzi o treść, to dodatkowo nowa Podstawa programowa kształcenia ogólnego dokonuje radykalnej zmiany podziału przedmiotów, zwłaszcza na poziomie licealnym. Z kolei tworzeniu Podstawy programowej katechezy (PPK) w roku 2001 przyświecała idea, by dokument ten wyrażał zasadnicze zręby programowe nauczania religii w szkole i duszpasterstwa katechetycznego w parafii (obie te dziedziny od strony treści są w wyłącznej kompetencji Kościoła), jednocześnie posługując się językiem zrozumiałym dla czynników oświatowych, analogicznym do tego, jakim posługiwali się twórcy Podstawy programowej kształcenia ogólnego. Zwracano też uwagę, by w ramach nauczania religii dokonywała się jego korelacja z całością edukacji szkolnej. Zrozumiałe jest zatem, że bardzo zasadnicza zmiana Podstawy programowej kształcenia ogólnego musi pociągnąć za sobą zmianę Podstawy programowej katechezy.  Chodzi o to, by dokument ten zapisać w języku wymagań ucznia, ale także o to, by dostosować go do głębokich zmian w nauczaniu poszczególnych przedmiotów, zwłaszcza na III i IV etapie edukacyjnym. Planowana zmiana PPK pozwoli również na dokonanie niezbędnych korekt, bowiem praktyka katechetyczna i prace na opracowanie standardów maturalnych z religii ukazały, że dokument ten ma usterki, które przy okazji tego rodzaju zmian można usunąć. Wreszcie obniżenie wieku, w którym ma zacząć się realizacja obowiązku szkolnego, oznacza, że za kilka lat uczniowie nie II, ale III klasy szkoły podstawowej będą przystępować do I Komunii św. Taka zmiana domaga się też koniecznego przeformułowania programów dla I i II etapu edukacyjnego. Ze względu na te wszystkie okoliczności przy Komisji Wychowania Katolickiego Konferencji Episkopatu Polski został powołany zespół, którego zadaniem jest nowelizacja zarówno PPK, jak i programu nauczania religii, tzw. zielonego. Harmonogram prac zespołu przewiduje, że już na jesieni będzie gotowa odnowiona Podstawa programowa katechezy, a po zatwierdzeniu jej przez Episkopat, w ciągu kilku miesięcy zostanie odnowiony program. Zmiany te pociągną za sobą wymianę podręczników. Jednakże wymiana ta – konieczna i z powodu zmiany czasu I Komunii św., i z powodu zmieniającej się sytuacji społecznej w Polsce – będzie wprowadzana sukcesywnie. Przyjęty harmonogram zakłada wydrukowanie pierwszych podręczników nowych serii dla poszczególnych etapów edukacyjnych na 1 IX 2012 roku. W okresie przejściowym przewiduje się, że będą współistnieć programy i pod-ręczniki katechetyczne stare i nowe.

W roku 2001 opublikowano nowe Dyrektorium i Podstawę programową katechezy. Dokumenty te były tworzone z taką myślą, by je wciąż udoskonalać, zmieniać, dostosowywać do wyzwań, przed którymi staje polska katecheza. Zamiarem twórców ówczesnych regulacji nie było bynajmniej stworzenie nowych programów na kolejne 30 lat, jak to miało miejsce w wypadku Programu ramowego z roku 1971. Teraz nadchodzi czas zmian, nie rewolucyjnych, a ewolucyjnych, podyktowanych nie tylko reformą polskiej oświaty, ale przede wszystkim potrzebami adresatów katechezy.

Ks. Piotr Tomasik,

Koordynator Biura Programowania Katechezy

przy Komisji Wychowania Katolickiego

Konferencji Episkopatu Polski

 

 

W Wigilię Narodzenia Pańskiego Papież Benedykt XVI mianował naszego rzeczoznawcę ks. dra Marka Mendyka biskupem pomocniczym w Legnicy. Pamiętajmy w modlitwie o nowym biskupie-katechetyku.

________________________________________

 

INFORMACJA KOMISJI WYCHOWANIA KATOLICKIEGO KONFERENCJI EPISKOPATU POLSKI W SPRAWIE WYMAGAŃ EDUKACYJNYCH I OCENIANIA W SZKOLNYM NAUCZANIU RELIGII

 

Rozporządzenie Ministra Edukacji Narodowej z dnia 13 lipca 2007 r., zmieniające rozporządzenie w sprawie warunków i sposobu oceniania, klasyfikowania i promowania uczniów i słuchaczy oraz przeprowadzania sprawdzianów i egzaminów w szkołach publicznych (Dz. U. z 2007 r. nr 130, poz. 906), spowodowało, iż praca naszych uczniów na lekcjach religii jest nie tylko oceniana, ale i doceniana poprzez to, iż ocena z religii jest wliczana do średniej. Fakt ten zobowiązuje nas do większej wrażliwości, aby ocenianie było pod każdym względem wiarygodne. Dlatego też przypominamy, iż w świetle prawa oświatowego, przy opracowywaniu wymagań edukacyjnych należy kierować się tylko dwoma wskazaniami, a mianowicie: wewnątrzszkolnym systemem oceniania (WSO) oraz uchwalonym przez Konferencję Episkopatu Polski Dyrektorium katechetycznym Kościoła katolickiego w Polsce, gdzie czytamy: „Podstawą wystawiania oceny szkolnej w nauczaniu religii jest wiedza ucznia, jego umiejętności, a także aktywność, pilność i sumienność. Nie powinno się natomiast oceniać za udział w praktykach religijnych. Należy, bowiem przyjąć zasadę, obecną też w katechezie parafialnej przed 1990 rokiem, że życie religijne jest przedmiotem osądu sumienia dokonywanego wobec Boga” (PDK 83).  W świetle tych słów, nie może pojawiać się w wymaganiach zapis, iż uczeń otrzymuje lepszy lub gorszy stopień w zależności od udziału w niedzielnej Eucharystii, nabożeństwach w ciągu roku liturgicznego, czy od gorliwości w przystępowaniu do pierwszopiątkowej spowiedzi, słowem w zależności od pobożności, czyli tzw. praktykowania.

2. W świetle powyższych słów, wyjaśniamy, iż zamieszczone na internetowej stronie Konferencji Episkopatu Polski ( www.katecheza.episkopat.pl ) kryteria oceniania nie były wyrazem stanowiska Komisji Wychowania Katolickiego, ale przejawem wymiany myśli i doświadczeń katechetów, gdyż w pewnej części strona ta ma charakter katechetycznego forum. Obowiązujące stanowisko w sprawie wymagań edukacyjnych i oceniania zostało we wrześniu 2007 roku, po wejściu w życie Rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej z dnia 13 lipca 2007 r., przypomniane, jako wyrażające stanowisko Komisji Wychowania Katolickiego Konferencji Episkopatu Polski, zgodnie ze stanowiskiem wyrażonym w Dyrektorium katechetycznym Kościoła katolickiego w Polsce.

3. W świetle powyższych uwag, przypominamy, że tak należy formować szczegółowe wymagania edukacyjne, aby pogłębiając wiedzę religijną, jak to powiedział we Włocławku Ojciec Święty Jan Paweł II, „budzić entuzjazm dla świata wartości”, tym samym pomagając wierzącym uczniom w zjednoczeniu z Chrystusem, (co jest celem katechizacji), poszukującym Jego poznanie, (co jest celem ewangelizacji), a niewierzącym towarzyszenie we wzrastaniu w człowieczeństwie (co jest podstawową służbą człowiekowi), (por. Dyrektorium ogólne o katechizacji, 75).

ks. prof. PAT dr hab. Tadeusz Panuś

ks. prof. UKSW dr hab. Piotr Tomasik

 

 

Konsultorzy Komisji Wychowania Katolickiego Konferencji Episkopatu Polski

Warszawa, 20 grudnia 2007 r.

1.    W dniu 6 grudnia 2007 roku odbyło się spotkanie Pani Minister Edukacji Narodowej Katarzyny Hall i Przewodniczącego Komisji Wychowania Katolickiego Konferencji Episkopatu Polski abpa Kazimierza Nycza na temat egzaminu maturalnego z religii. W spotkaniu wzięli udział merytoryczni współpracownicy obu stron.

 

2.    Wymieniono doświadczenia i materiały dotyczące dotychczasowego przebiegu prac i oceniono je jako poważnie zaawansowane. W pracach tych biorą też udział inne Kościoły i związki wyznaniowe.

 

3.    Przewidywane są dalsze prace, umożliwiające zdawanie religii na maturze jako wybranego przedmiotu dodatkowego.

________________________________________

 

 

Pierwsze posiedzenie Komisji Wychowania

 

W dniu 16 czerwca 2005 roku w Koszalinie zebrała się po raz pierwszy w nowym składzie Komisja Wychowania Katolickiego. Na wiceprzewodniczącego wybrano bpa Gerarda Kusza, na sekretarza Ks. Krzysztofa Kantowskiego.

Komisja przyjęła informacje na temat tłumaczenia Kompendium Katechizmu Kościoła Katolickiego, a także wysłuchała informacji o postępie prac nad ogólnopolskim Katechizmem dla dorosłych. Poruszono również zagadnienia związane z Duszpasterstwem Akademickim w Polsce (delegat Episkopatu ds. DA - bp Marek Jędraszewski wchodzi w skład Komisji). W Polsce studiuje 1,8 mln osób. Studenci dysponują bardzo często małą ilością czasu, wielu z nich jednocześnie studiuje i pracuje, w ciągu dnia bywają przeładowani zajęciami, część studentów na weekendy wraca do domów rodzinnych. Trudno jest ich zebrać w ramach tradycyjnych form konwersatoryjnych w ośrodkach. Stad Duszpasterstwo Akademickie winno przyjmować rozmaite formy, należy im zwłaszcza stwarzać ofertę duszpasterską w parafiach rodzinnych. Temu służyłyby materiały formacyjne. Delegatura Episkopatu ds. Duszpasterstwa Akademickiego wyda w najbliższym czasie cztery tomiki z serii Akademickie Laboratorium Wiary, poświęcone człowiekowi, wspólnocie, kulturze i wierze. Każdy z tomików składać się będzie z ok. 20 tematów, omówionych w schemacie konwersatoryjnym. Szansą dla Duszpasterstwa Akademickiego jest również obecność Wydziałów Teologicznych na uniwersytetach: wykładowcy z tych wydziałów w ramach zajęć fakultatywnych na innych wydziałach mogą służyć zarówno studentom, jak i pracownikom akademickim uczelni. Zwrócono uwagę na to, ze w ramach nauczania religii w szkołach ponadgimnazjalnych powinno informować się maturzystów o istnieniu DA i uzmysławiać potrzebę dalszej formacji, również na studiach.

 

Nakładem Wydawnictwa WAM w Krakowie ukazała się książka pt. W trosce o dobre podręczniki. Vademecum dla autorów i recenzentów podręczników katechetycznych.

Zawiera ona podstawowe regulacje prawne odnoszące się do zatwierdzania programów i podręczników katechetycznych, formularze recenzji oraz artykuły dotyczące teorii i praktyki recenzowania podręczników:

* Ks. J. Bagrowicz, Podręcznik do nauki religii

* Ks. P. Tomasik, Uwagi o recenzowaniu ogólnopolskich podręczników do nauczania religii

Książkę można nabyć w Biurze Programowania Katechezy. Biuro nie prowadzi sprzedaży wysyłkowej.

 

 

W dniu 10 III 2003 r. podjęto następujące ustalenia dotyczące przystosowania podręczników do liceum na użytek technikum:

Przyjmuje się, że program klasy I liceum i technikum jest ten sam. Autorzy podręczników ogólnopolskich winni w poradnikach metodycznych podać zakres, w jakiej kolejności i jakim zakresie realizować poszczególne zagadnienia z klas II-III liceum w klasach II-IV technikum. Być może najlepszym (choć oczywiście nieobligatoryjnym) rozwiązaniem byłoby realizowanie zagadnień z klasy II liceum w klasie II-III technikum. W takim wypadku być może należałoby książkę dla klasy II liceum zaopatrzyć takim lub podobnym podtytułem: "Podręcznik do nauczania religii w klasie II liceum i klasach II-III technikum".

W trakcie posiedzenia Komisji zatwierdzono kilka nowych programów. Jednocześnie nowe podręczniki do kolejnych klas są zatwierdzane przez Przewodniczącego Komisji. Uzupełnienie zestawu programów i podręczników na niniejszej stronie nastąpi przed Wielkąnocą.

 

 

Z komunikatu o posiedzeniu Komisji Wspólnej z dnia 20 I 2003:

Biskupi zwrócili się również o wyjaśnienia dlaczego minister edukacji wprowadziła zarządzenie na mocy którego stopień z religii nie jest brany pod uwagę przy obliczaniu średniej danego ucznia. Dotychczas decydowała o tym rada pedagogiczna. Postanowiono powołać specjalną podkomisję, w skład której wejdzie bp Kazimierz Nycz, przewodniczący Komisji Wychowania Katolickiego Episkopatu Polski i jeszcze jeden biskup oraz dwie osoby ze strony rządowej. Komisja ta spróbuje wypracować jakieś rozwiązanie. Jak podkreślił abp Życiński nie zaszły jakieś istotne zmiany, które kazałyby odchodzić od dotychczasowej praktyki, dlatego Episkopat jest za utrzymaniem istniejącego wcześniej rozwiązania.